آثار حقوقی قراردادهای مالکیت فکری

0 0
  • تاریخ : ۱۳۹۹/۲/۱
  • بازدید : 305
  • چاپ این صفحه
امتیاز 5.00 تعداد رای 1

آثار حقوقی قراردادهای مالکیت فکری

در مقالات قبلی به قالب های قراردادی اموال فکری اشاره شده است. در این مقاله برآنیم که آثار حقوقی این قالب ها را بررسی کنیم. 

 

آثار حقوقی  قرارداد های مالکیت فکری

در ابتدا نیاز است که به مقتضای ذات این قرادادها، توجه شود. برای مثال قرادادهای واگذاری، تملیکی می باشند فلذا آثار قرارداد های تملیکی را در بردارند. از سویی دیگر قرارداد لیسانس، ناقله است و آثار انتقال منفعت، می بایستی بررسی گردد.

همانطور که می دانیم آثار تملیک عبارتند از: تسلیم مبیع، ثمن و ضمانت انتقال دهنده برای عدم مستحق الغیر درآمدن موضوع قرارداد واگذاری.

 

آثار قراردادهای واگذاری

برای طرفین قراردادهای واگذاری تعهدات زیر در قوانین و کنوانسیون های بین المللی مالکیت فکری پیش بینی شده است که آثار اصلی آن عبارتست از :

  • تعهدات انتقال دهنده : تحویل موضوع قرارداد، تهیه و تحویل اسناد مربوط به اموال فکری، انتقال مالکیت
  • تعهدات انتقال گیرنده : تعهد به پرداخت، قبض اموال فکری، پذیرش پیشنهادات مرتبط با موضوع قرارداد

آثار فرعی قراردادهای واگذاری، عبارتست از:

  • بررسی وضعیت معامله دارایی فکری و اطمینان از اینکه متعلق به دیگری نباشد.
  • بررسی وضعیت معامله دارایی فکری که به حکم دادگاه غیرقابل حمایت مطرح شده باشد هرچند حین قرارداد معتبر بوده اند.
  • بررسی انتظارات قراردادی طرفین.

گاهی مشاهده شده است که موضوع قرارداد، به حکم دادگاه غیرقابل حمایت اعلام می شود و مساله مطرح شده در اینجا، تعیین وضعیت رویالتی میزان پرداخت شده است. برای مثال اگر واگذار کننده میزان رویالتی را مسترد نماید، مغبون واقع می شود چراکه در ازای آن، نمی توان دانش فنی منتقل شده را از ذهن انتقال گیرنده خارج کرد و این ویژگی خاص دانش فنی، کار را دشوار می کند. از سویی دیگر از اگر انتقال گیرنده، بدون پرداخت رویالتی به کار خود ادامه دهد، حقوق پدیدآورنده ( انتقال دهنده ) تضعیع می شود. این رویکرد در قوانین مدنی ایران، مخالف نظم عمومی و باطل می باشد.

 

آثار قراردادهای لیسانس

در قرارداد لیسانس، طرفین تعهداتی دارند که عبارتست از:

  • تعهدات لیسانس دهنده : تعهدات تضمینی اعم از قابلیت فنآوری بهره بردای و اعتبار قانونی موضوع قرارداد، تعهد به تسلیم فنآوری، تعهد به تداوم بخشی شرایط انتفاع، تعهد به رازداری، تعهد به واگذاری بهبود و پیشرفت های آن و تعهد به اعطای شرایط مطلوب تر
  • تعهدات لیسانس گیرنده : تعهد به پرداخت، تعهد به رازدای، تعهد به اجرای دستورالعمل های موضوع قرارداد

نقض تعهدات بیان شده برای طرفین نیز آثاری دارد که بررسی زمانی آن حایز اهمیت است. این تقسیم بندی براساس زمان نقض، عبارتست از :

  • نقض آتی : مسلما از سوی لیسانس گیرنده قابلیت تعقیب دارد.
  • نقض پیشین مستمر : ازآنجا که نتیجه این استمرار به آینده منتقل می شود، نسبت به آینده برای لیسانس گیرنده قابلیت تعقیب دارد.
  • نقض تمام شده : عموما در قراردادهای لیسانس مفادی برای این نوع نقض پیش بینی شده است که می توان به "حق فسخ" و "الزام" لیسانس دهنده اشاره کرد. عموما حق فسخ با استناد به خیار غبن یا اشتباه در قرارداد گنجانده می شود و الزام لیسانس دهنده بنا به شروط ضمن قرارداد، تعیین می گردد.

بدیهی است اگر لیسانس گیرنده از نقض آگاه باشد، حق تعقیب را از خود ساقط کرده و فروض فوق در زمانی مطرح است که لیسانس گیرنده عالم و آگاه به نقض تعهدات و شروط قرارداد لیسانس نبوده است.

 

آیا ابطال حقوق اعطا شده از سوی قانونگذار موجبات بطلان قرارداد تبعی را فراهم می کند!

 همانطور که در بالا اشاره شد، گاهی حقوق اعطاء شده به پدیدآورنده به حکم قانون باطل می شود و این سوال مطرح می شود که آیا قراردادهای منعقد شده، بر اساس حقوق اعطایی نیز باطل می گردد ! در تحلیل این مساله، دو استدلال مطرح است :

  • استدلال تحمیلی : فرض فساد ثابت است و معامله تبعی فاقد موضوع می شود.
  • استدلال اجماع : بطلان اثر قهقرهایی ندارد.

کشورهای توسعه یافته به واسطه تجربه کثیر قراردادهای مالکیت فکری و توانمندی در دانش فنی، تجربه بیشتری در مساله مطرح شده دارند و عموما رویکرد آنها این است که در صورت ابطال حقوق اعطا شده، تعهد به پرداخت رویالتی متوقف می شود اما تکلیفی به استرداد رویالتی پرداخته شده نیست. نتیجه اینکه پرداخت رویالتی نسبت به آتیه باطل می باشد و به گذشته اثر قهقرایی ندارد.

نگارنده : مریم مهردوست

منبع
امتیاز دهید :
به اشتراک بگذارید :

نظر دهید

گزارش